KBB hastalıkları; kulak, burun ve sinüsler, boğaz, gırtlak ve boyun bölgesini etkileyen hastalıklardır. İstanbul Bahçelievler'de muayene eden kulak burun boğaz uzmanı Op. Dr. Süleyman Kumbasar, burun tıkanıklığı, sinüzit, horlama ve uyku apnesi, kulak enfeksiyonları, bademcik ve geniz eti sorunları ile ses kısıklığı gibi şikâyetleri endoskopik muayeneyle değerlendirir. Ani işitme kaybı, üç haftayı aşan ses kısıklığı ve boyunda büyüyen kitle beklemeden muayene gerektiren durumlardır.
KBB hastalıkları nelerdir?
KBB hastalıkları; kulak, burun ve sinüsler, boğaz ve gırtlak ile baş-boyun bölgesindeki yapıları etkileyen hastalıklardır. Kulak burun boğaz ve baş-boyun cerrahisi uzmanlığı bu hastalıkların hem ilaçla hem de cerrahi yöntemlerle tanı ve tedavisini kapsar. Bu bölgedeki yapılar birbirine bağlı olduğu için bir şikâyet çoğu zaman birden fazla alanın birlikte değerlendirilmesini gerektirir; örneğin burun tıkanıklığı horlamayı, geniz eti büyümesi kulakta sıvı birikmesini etkileyebilir.
Burun ve sinüs hastalıkları
- Septum deviasyonu (burun eğriliği): burnun orta bölmesinin eğriliğine bağlı uzun süreli tıkanıklık
- Konka hipertrofisi: burun eti büyümesine bağlı, çoğu zaman yatınca artan tıkanıklık
- Sinüs hastalıkları: akut ve kronik sinüzit, burun polipleri
- Alerjik rinit: hapşırma, burun akıntısı, kaşıntı ve tıkanıklık
Burun tıkanıklığının nedenlerini birlikte ele aldığımız burun tıkanıklığının sık görülen nedenleri yazısı, şikâyetin hangi başlığa girdiğini anlamaya yardımcı olur.
Uyku ve solunum sorunları
Horlama ve uykuda nefes durması, burun, yumuşak damak, bademcikler ve dil kökü gibi farklı seviyelerdeki daralmalardan kaynaklanabilir. Değerlendirme ve tedavi seçenekleri horlama ve uyku apnesi sayfasındadır.
Kulak, boğaz ve boyun hastalıkları
- Kulak enfeksiyonları: orta kulak iltihabı, kulakta sıvı birikmesi ve dış kulak yolu iltihabı
- İşitme kaybı, kulak çınlaması ve baş dönmesi
- Bademcik ve geniz eti hastalıkları, tekrarlayan boğaz enfeksiyonları
- Ses kısıklığı ve ses telleri hastalıkları
- Tükürük bezi hastalıkları ve boyunda ele gelen kitleler
Çocuklarda KBB hastalıkları
Geniz eti ve bademcik büyümesi, orta kulak iltihabı ve kulakta sıvı birikmesi çocukluk döneminde sık görülür. Çocuklara yönelik değerlendirme çocuk KBB sayfasında ayrıca anlatılmıştır.
Hangi şikâyetler beklemeden değerlendirilmeli?
Aşağıdaki durumlar ciddi bir hastalığın belirtisi olabileceği için vakit kaybetmeden bir kulak burun boğaz uzmanına başvurulmalıdır:
- Ani gelişen işitme kaybı: ilk günlerde başlanan tedavi önemlidir, acil olarak değerlendirilmelidir.
- Üç haftadan uzun süren ses kısıklığı
- Boyunda geçmeyen veya büyüyen kitle
- Tek taraflı, sürekli burun tıkanıklığı veya tekrarlayan tek taraflı burun kanaması
- Yutma güçlüğü, ağız içinde iyileşmeyen yara veya kanlı balgam
- Sinüzitle birlikte göz çevresinde şişlik, görme bozukluğu veya şiddetli baş ağrısı
KBB muayenesinde neler yapılır?
Op. Dr. Süleyman Kumbasar’ın muayenesinde şikâyete göre kulak zarı otoskop veya mikroskopla, burun içi ve geniz ince bir endoskopla, gırtlak ve ses telleri endoskopik olarak incelenir. Endoskopik muayene sırasında burna uyuşturucu ve şişlik giderici sprey uygulanır; işlem kısa sürer. Gerektiğinde işitme testi, tomografi veya uyku testi istenir. Burun eğriliği ile birlikte görünüm şikâyeti de varsa burun estetiği aynı planlama içinde değerlendirilir.
Sık sorulan sorular
KBB muayenesi ne kadar sürer?
Muayene şikâyetin kapsamına göre genellikle 15–30 dakika sürer. Endoskopik inceleme veya işitme testi gerektiğinde süre uzayabilir.
Endoskopik burun muayenesi ağrılı mı?
Muayeneden önce burna uyuşturucu ve şişlik giderici bir sprey uygulanır. İnce endoskopla yapılan inceleme kısa sürer; çoğu kişi yalnızca hafif bir baskı hissi tarif eder.
Ani işitme kaybında ne yapılmalı?
Ani gelişen işitme kaybı acil bir durumdur. Tedavinin ilk günlerde başlanması önemli olduğu için kulak tıkanıklığı sanılıp beklenmemeli, aynı gün veya en kısa sürede kulak burun boğaz muayenesi yapılmalıdır.
Ses kısıklığı ne zaman muayene gerektirir?
Soğuk algınlığına bağlı ses kısıklığı genellikle birkaç gün içinde geçer. Üç haftadan uzun süren, özellikle sigara içen kişilerde görülen ses kısıklığında ses tellerinin endoskopik olarak incelenmesi gerekir.
Burun eğriliği ile burun estetiği aynı ameliyatta yapılabilir mi?
Uygun vakalarda evet. Septum deviasyonu ve konka büyümesi, burun estetiğiyle aynı seansta ele alınabilir; bu birleşik ameliyata septorinoplasti denir.
Boyunda ele gelen her şişlik ciddi midir?
Boyunda ele gelen şişliklerin çoğu enfeksiyona bağlı lenf bezi büyümesidir ve birkaç hafta içinde küçülür. İki üç haftadan uzun süren, büyüyen veya sert kitlelerin ise muayene ve gerekirse görüntülemeyle değerlendirilmesi gerekir.
İlgili hizmetler
Kaynaklar
- Rosenfeld RM ve ark. Clinical Practice Guideline (Update): Adult Sinusitis. Otolaryngology–Head and Neck Surgery, 2015.
- Seidman MD ve ark. Clinical Practice Guideline: Allergic Rhinitis. Otolaryngology–Head and Neck Surgery, 2015.
- Mitchell RB ve ark. Clinical Practice Guideline: Tonsillectomy in Children (Update). Otolaryngology–Head and Neck Surgery, 2019.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi kararı muayene sonrasında hekim tarafından verilir. Cerrahi ve girişimsel işlemlerin sonuçları kişiden kişiye farklılık gösterir.